Rotsgraven, modderbaden en Iztuzu: boottocht op de rivier van Dalyan

De meeste bezoekers komen in Dalyan aan via een pakketreis en horen over deze tocht als 'excursie voor wie wil'. Dat dekt de lading niet helemaal, want dit is de tocht waar het dorp letterlijk omheen is gebouwd. De boot vaart vanaf de kade stroomopwaarts door smalle rietkanalen richting het Köyceğiz-meer, keert dan om en volgt de hele delta naar beneden tot aan de zandbank bij zee.

Onderweg passeert u rotsgraven die ruim tweeënhalfduizend jaar geleden in de kliffen zijn uitgehakt, stopt de boot bij de zwavelbaden voor een modderbehandeling, en eindigt de dag met een lange stop op het strand waar zeeschildpadden hun eieren leggen. Er zit meer in één dag dan in menig tweedaags uitstapje, maar dat betekent ook een lange dag in de zon en flink wat uren op het water. Hieronder zetten we de hele route op een rijtje: wat de boot achtereenvolgens passeert, hoeveel tijd elke stop werkelijk kost, en voor wie deze dag wel en niet werkt.

De route, stap voor stap

De tocht begint 's ochtends bij de kade in het centrum van Dalyan, waar de houten boten kort na elkaar vertrekken. De eerste minuten op het water zijn het meest verrassende deel van de dag: riet, hoger dan het dak van de boot, sluit de horizon aan beide kanten af, en de rivier vernauwt tot een paar meter breed voordat hij weer opent. Pas daarna komt het klif met de graven in zicht, vaart de boot door naar Sultaniye voor het modderbad, en gaat het 's middags verder naar Iztuzu.

De volgorde verschilt per aanbieder en seizoen, maar deze vier stops, riet, graven, modder en strand, vormen vrijwel elke volledige rivierboottocht in Dalyan, welke boot u ook boekt.

Tussen de stops door vaart de boot rustig verder, met tijd voor koffie uit de thermosfles, een praatje met de andere passagiers, of gewoon kijken naar de oever, waar riet overgaat in dennenhelling en uiteindelijk in duinen dichter bij zee. Juist deze tussenstukken blijven veel reizigers het langst bij, ook al staan ze in geen enkele beschrijving van de tocht.

De rotsgraven van Kaunos, vanaf de boot bekeken

In het klif boven de rivier zijn gevels uitgehakt in de vierde eeuw voor Christus: zuilen, timpanen, een hele tempelarchitectuur rechtstreeks in de rotswand gesneden. De boten varen dicht langs de oever, maar naar boven klimmen hoort niet bij een rivierboottocht, dat is een aparte wandeling vanaf de antieke stad Kaunos, waarvoor u op een andere dag moet terugkomen.

Wij vinden dit een van de weinige momenten op de route waar het de moeite waard is om de schipper om een iets langere stop te vragen voor een foto tegen het licht in, want het ochtendlicht valt heel anders op de gevels dan het middaglicht, wanneer het klif al deels in de schaduw ligt. Boten die zonder te vertragen langs de graven varen komen vaker voor dan wenselijk is, vooral in het hoogseizoen bij drukte op de rivier.

Goed om te weten: de graven zijn niet het enige spoor van het antieke Kaunos in de omgeving. De stad zelf, met theater en verdedigingsmuren, ligt hoger op de heuvel en vraagt om een aparte tocht over land, bij voorkeur op een dag dat u zich niet aan het schema van de rivierboot hoeft te houden. Vanaf het dek ziet u maar een fractie van wat de vindplaats te bieden heeft.

Modderbaden bij Sultaniye

Grijze, zwavelhoudende modder wordt uit een bassin geschept, over het hele lichaam aangebracht en in de zon gedroogd tot de laag barst, als opdrogende klei. Daarna volgt afspoelen in een apart bassin en een korte duik in het warmere thermale water ernaast. De zwavelgeur is duidelijk aanwezig en blijft nog even op de huid hangen, iets om rekening mee te houden voordat u uw favoriete shirt aantrekt voor deze stop.

De stop is vaak korter dan de meeste bezoekers zouden willen, zeker in het hoogseizoen, wanneer het rond het middaguur druk wordt bij de baden en wachten op een vrije plek bij de modder onvermijdelijk is. Voor gezinnen met jonge kinderen raden wij aan om direct na aankomst van de boot naar de modder te gaan, voordat het te vol wordt.

Het badencomplex zelf is klein, dus de rij bij de ingang kan in het seizoen al gauw een kwartier duren voordat er überhaupt modder uit het reservoir te scheppen valt. Wie een gevoelige huid heeft of allergisch is voor zwavel, doet er verstandiger aan het ritueel vanaf de kant te bekijken dan zelf het bassin in te gaan.

Iztuzu-strand: de regels die er gelden

• In het broedseizoen is het strand voor alle bezoekers gesloten tussen 20:00 en 08:00 uur
• Gemarkeerde nesten mag u niet aanraken en er niet te dichtbij komen
• Parasols en ligbedden plaatst u niet zelf op het zand, alleen in de daarvoor aangewezen zones
• Binnen één kilometer van de kust geldt een verbod voor snelle vaartuigen
• 's Avonds gebruikt u op het strand geen zaklamp, telefoonlicht of cameraflits

Deze regels beschermen de karetschildpadden die op dit deel van de kust van mei tot augustus eieren leggen, en de jonge schildpadjes die na het uitkomen op het licht van de horizon afgaan om de zee te vinden. Kunstlicht op het strand verstoort dat, en is daarom niet toegestaan.

Voor wie deze tocht wel werkt, en voor wie niet

Het rustige water de hele dag door maakt deze tocht geschikt voor mensen die normaal geen boot op zouden gaan, waaronder gezinnen met jonge kinderen en oudere reizigers voor wie open zee lastig is. Schaduw aan boord en een rustig tempo maken de dag ook makkelijker met een kind dat niet acht uur stil kan zitten.

Wilt u vooral een dag niksen op het zand, dan is deze tocht een lange omweg: de boot brengt u pas na twee eerdere stops naar Iztuzu, dus er blijft minder tijd op het strand over dan bij een rechtstreekse pendel over de rivier. Naar onze mening is deze dag ook niet de beste keuze voor stellen die rust zoeken met zijn tweeën, want een gedeelde tocht verzamelt doorgaans acht tot tien passagiers op één dek, en het tempo van de dag bepaalt de kapitein, niet de passagiers.

Wie slecht tegen hitte kan, moet er rekening mee houden dat het grootste deel van de dag in de zon wordt doorgebracht, op het water of op het zand, vrijwel zonder airconditioning om even in te schuilen op de heetste uren. Voor wie deze dag als enige uitstapje plant in een week die verder vooral bij het hotelzwembad doorgaat, is dat een flink verschil in tempo en inspanning.

Wat u meeneemt aan boord

• Badkleding onder uw kleding aan, want omkleedplekken onderweg zijn er niet veel
• Snel drogende handdoek, die gebruikt u al gauw drie keer op één dag
• Hoofdbedekking en zonnebrand met hoge factor, de zon boven de rivier is sterker dan het vanaf het dek lijkt
• Water in een fles, al is bij sommige stops wel iets te koop
• Droge kleding voor het einde van de dag, handig na modder en een duik in de rivier

Deze dag inplannen in uw reis

De gedeelde tocht vertrekt 's ochtends vanaf de kade in Dalyan en keert laat in de middag terug, dus deze dag vult zich van ontbijt tot avondeten, zonder ruimte voor andere plannen. Heeft uw verblijf maar een paar dagen op de kalender staan, boek deze tocht dan liever vroeg in uw reis, voordat het weer of gewone vermoeidheid na de vlucht de rest van de planning in de war schoppen.

Vraag ook vooraf na of de gekozen tocht bij alle vier de stops aanlegt, want sommige goedkopere aanbiedingen bekorten de stop bij de graven of slaan de zijkanalen van de delta helemaal over, terwijl dat juist een van de interessantere delen van de route is.

Reist u met kinderen, plan deze tocht dan het liefst op een dag waarna er 's avonds niets meer op het programma staat, want de terugkomst laat in de middag gaat meestal gepaard met vermoeidheid na een hele dag zon en water. Een avondeten dichtbij uw verblijf werkt dan beter dan er nog een uitje bovenop te plannen.