Koruma Alanında Bir Tekne Günü: Dalyan'ı Doğru Ziyaret Etmek

Ziyaretçilerin Dalyan'da sevdiği neredeyse her şey, onlarca yıl önce alınmış bir kararın sonucudur. Kaplumbağa plajına yapılmak istenen otel projesini durdurmak için yürütülen kampanyanın ardından nehir, göl, sazlıklar ve İztuzu Plajı 1988'de özel çevre koruma bölgesine alındı. Kumda tatil köyü, boyunca yol, nehir kıyısında yüksek bina olmamasının sebebi budur.

Koruma yalnızca haritadaki bir çizgi değildir. Her yaz buradan geçen binlerce insanın, yerin yaban hayatı için çalışmaya devam etmesine izin verecek şekilde davranmasına bağlıdır. İstediklerinin çoğu basittir ve ziyaretçilerin çoğu sebeplerini öğrenince seve seve uyar.

Koruma alanı neleri kapsıyor?

Koruma alanı Köyceğiz Gölü'nden Dalyan Çayı ve deltası boyunca İztuzu Plajı'na ve kıyıya kadar uzanır. Tekne turunda geçtiğiniz sazlıkları ve kanalları, caretta carettaların yuva yaptığı plajı, kuşlar, balıklar ve nadir Nil kaplumbağası için sulak alan yaşam alanlarını içerir.

Ziyaretçi açısından bu, kasaba iskelesinden nehir ağzındaki kuma kadar tipik bir nehir gününün tamamının bu alanın içinde geçtiği anlamına gelir. Aşağıdaki kurallar tek bir plajdaki tek bir tabelayla ilgili değildir. Bütün yerin nasıl kullanılması gerektiğini anlatır.

Gece İztuzu Plajı

Yuvalama mevsiminde İztuzu Plajı akşam saat sekizden sabah sekize kadar ziyaretçilere kapalıdır. Dişi carettaların yuva kazmak için karaya çıktığı ve yazın ilerleyen haftalarında yavruların çıkıp denize yöneldiği saatler bunlardır.

Geceleri kumdaki ışık, gürültü ve insanlar bir kaplumbağanın yuva yapmasını engelleyebilir, yavruları da denize değil, ışığa doğru karaya yöneltebilir. Kapanışın ve plajda gece ışık ile fotoğraf flaşı yasağının sebebi budur. Bu kural bir formalite değildir ve pazarlığı yoktur.

Gündüz yuvalar

Gündüz plaj açıktır ama yuvalar kumun altında durmaya devam eder. Pek çoğu küçük bir koruma kafesi ya da kazıklarla işaretlenmiştir. İşaretli alanın içine basmayın, işaretleri yerinden oynatmayın ya da onlara yaslanmayın, çevrelerini kazmayın.

Şemsiye ve şezlong yalnızca sağlandığı ya da izin verildiği yerlerde kullanılır, yuvalama alanında asla kuma saplanmaz. Kuma çakılan bir direk, göremediğiniz bir yuvanın tam ortasından geçebilir.

Çocukların plajın yukarı kısımlarında derin çukurlar kazmasına ve büyük kumdan kaleler yapmasına izin vermeyin, ayrılmadan önce çukurları doldurun. Çukura düşen bir yavru çıkamayabilir.

Nehirdeki kaplumbağalar

Carettalar bazen nehrin içinde de görülür ve teknenin yanında bir kaplumbağa heyecan verici bir andır. Yapılacak nazik şey onu rahat bırakmaktır. Ekipten onu kovalamasını ya da tekneyi yaklaştırmasını istemeyin, çekmek için suya yiyecek atmayın.

Beslemek yaban hayvanlarının davranışını değiştirir. Yiyecek için teknelere yaklaşmayı öğrenen kaplumbağalar, pervanelerin gerçek tehlike olduğu kalabalık sularda vakit geçirir. Bir kaplumbağa görürseniz bulunduğunuz yerden keyfini çıkarın, sesinizi alçaltın ve yoluna gitmesine izin verin.

Hız, gürültü ve sazlıklar

Yuvalama plajı nedeniyle İztuzu'nun bir kilometre yakınında motorlu sürat teknelerine izin verilmez. Nehirde tekneler hızlarını düşük tutar; bu hem kıyıları dalgadan korur hem de suyu hayvanlar için daha güvenli kılar.

Müzik bazı tekne günlerinin parçasıdır. Ama sakin bölümlerde, özellikle akşam turlarında, sesi kısmak sazlıktaki kuşlar için de, sessizlik için gelen yolcular için de fark yaratır.

Sazlıkların içine dalmak yerine teknede ya da iskelelerde kalın. Sazlıklar yuvalama ve beslenme alanıdır ve kolayca zarar görür.

Çöp, sigara izmariti ve güneş kremi

Getirdiğiniz her şeyi geri götürün: şişeler, ambalajlar, ıslak mendiller ve özellikle naylon poşetler. Poşetler sazlıklara sürüklenir ve kaplumbağalar tarafından yiyecek sanılır. Teknelerin çoğunda çöp kutusu vardır; nehri değil onu kullanın.

Sigara izmaritleri İztuzu dahil her plajın en yaygın çöpüdür. Sigara içiyorsanız izmaritleri koyacak bir şey taşıyın.

Güneş kremi suda akar. Yaz gününde kremsiz kalmanıza gerek yok, ama suya atlamadan saniyeler önce değil de önceden sürmek, kremin daha çoğunun teninizde kalmasını sağlar.

Kaunos ve kaya mezarları

Korunan manzaranın içinde korunan bir tarih de vardır. Kaya mezarları ve Kaunos antik kenti arkeolojik alanlardır. Oyma cephelerin üstüne çıkmayın, taşları çizmeyin ya da üzerlerine yazmayın, ne kadar küçük olursa olsun hatıra olarak çanak çömlek ya da taş parçası almayın. Gevşek bir parça gibi görünen şey alanın bir parçasıdır.

Nehir ağzındaki kurtarma merkezi

İztuzu'nun nehir ağzı tarafında DEKAMER olarak bilinen bir deniz kaplumbağası araştırma, kurtarma ve rehabilitasyon merkezi vardır. Kıyıdan yaralı kaplumbağalar tedavi için buraya getirilir; pek çoğu pervane, olta iğnesi ya da atılmış misina yüzünden yaralanmıştır. İyileşince yeniden denize bırakılırlar.

Tekne gününüz plajın o ucunda vakit geçirmeyi içeriyorsa ziyaret etmeye değer. Kabuğu hasarlı bir kaplumbağayı iyileşme havuzunda görmek, bu sayfadaki kuralları herhangi bir tabeladan daha açık anlatır.

Orayı bir eğlence yeri değil, çalışan bir kurtarma merkezi olarak görün ve personelin o gün ziyaretçilerden istediklerine uyun.

Değmesinin sebebi

Bütün bunları yapılamayacaklar listesi olarak görmek kolaydır. Gerçek daha çok tersidir. Akdeniz kıyısının büyük bölümü bunları kaybetmişken Dalyan'da hâlâ vahşi bir plaj, gür sazlıklar ve nehirde kaplumbağalar olmasının sebebi, insanların bu yeri dikkatle kullanmayı kabul etmesidir.

Kurallara uyan ziyaretçi hiçbir şeyi kaçırmaz. Yirmi yıl sonra da buranın ziyaret etmeye değer olmasının sebeplerinden biri olur.